Sektörler · DPM · KAYNAK · MONTAJ · ROBOT · EMNİYET

Otomotiv

Otomotiv ana ve yan sanayinde parçaları DPM kodlarıyla izlemek, kaynak, pres, montaj ve lastik hatlarında muayene yapmak, robotları 3D görüntüyle yönlendirmek ve EV batarya modüllerini denetlemek için HIKROBOT kod okuyucular, kameralar, akıllı kameralar ve 3D sensörler kullanılır. Robot hücresi emniyeti, kaynak hattında algılama, montaj hattında RFID ile model ve iş talimatı takibi ve konveyör için OMRON ile TELEMECANIQUE, parça ölçümü için PANASONIC, hat içi muayene ve araç içi sistemler için ADVANTECH ürünleri de bu sayfada üreticilerin kendi otomotiv örnekleriyle anlatılır.

Otomotivde makine görüsü neyi çözer?

Otomotiv üretim süreçlerinin büyük ölçüde otomatize edildiği günümüz tesislerinde makine görmesi sistemleri, hem bileşen üreten parça imalatçılarının hem de nihai araç birleştirmesini gerçekleştiren montaj fabrikalarının sıkı kalite standartlarını karşılamasına katkı sağlar. HIKROBOT’un Çince sektör sayfasına göre görüntü çözümleri; ana üretici tarafında döküm, pres, kaynak, boya, son montaj ve batarya, motor ile elektronik kontrolden oluşan üç elektrik sahnelerini kapsarken yan sanayide termal yönetim, elektrik motoru, iç-dış trim, ECU ve şasi hatlarına yayılır. Bilgi güvenliği alanında TISAX sertifikasını aldığını duyuran HIKROBOT, depodan üretim atölyesine kadar 7 farklı segmentte 60’tan fazla uygulama senaryosuyla 450’yi aşkın sektör lideriyle iş birliği yürütür.

AMTS 2026 fuarında otomotiv sektörüne yönelik hassas ölçüm, dış görünüş kusuru, izlenebilirlik ve hata önleme odaklı 8 farklı görüntü denetim sistemi sergileyen marka; fren diski 2.5D kusur kontrolü, zorlu DPM kod okuma ve kenar öğrenmeli uygulamalarını tanıtır. Üretici firma; FAW Toyota, Changan, GAC Trumpchi ve Zeekr da dahil olmak üzere onlarca ana otomotiv üreticisi ile parça tedarikçisinin üretim hatlarında saha uygulamaları gerçekleştirdiğini bildirir. Changan ortaklığıyla 2022 yılında kurulan Endüstriyel AI Ortak İnovasyon Merkezi kapsamında geliştirilen kaynak noktası grubu tespiti modeli %99,4 doğruluk oranıyla doğrulanırken sac, boya ve silindir kapağı gibi kusur senaryoları üzerine çalışmalar sürdürülür.

Otomotiv gövde kaynak hattında robotlar
Gövde kaynak hattı. Görsel: HIKROBOT

1. DPM kod okuma ve parça izlenebilirliği

Otomotiv üretim hatlarında işlenen bileşenlerin takibi için doğrudan parça üzerine uygulanan DPM kodlarının okunmasında ID5000 ve ID3000 serisi kod okuyucu cihazlar, lazer, mekanik baskı veya mürekkep püskürtme yöntemiyle oluşturulmuş matrisleri karmaşık yüzeylerde tanımlar. HIKROBOT’un aktardığı vaka sonuçlarına göre söz konusu sistemler yüzeydeki yağ, doku değişimleri ve kod bozulmalarından etkilenmeden çalışma sürdürürken QR kod tanıma oranını %99,99 seviyesine ulaştırır ve birim kod çözme süresini 60 milisaniyenin altında tutar. Çeşitli ortam şartlarına uyum sağlamak üzere beyaz, kırmızı ve mavi renk opsiyonlarına sahip çok renkli aydınlatmalar ile yansımaları engelleyen polarizasyon filtre aksesuarları kod okuma performansını destekler.

Motor bloğu, biyel ve debriyaj gibi kritik güç aktarma organı bileşenlerine lazerle işlenen Data Matrix kodları, üretim aşamasında yüzeye bulaşan yağ ve düşük kontrast koşullarında ID3000 ile ID5000 serisinin derin öğrenme algoritmaları sayesinde çözümlenir. VISION 2024 kapsamında tanıtılan IDH9000 el tipi kod okuyucu modeli, zorlu endüstriyel ortamlarda basılmış doğrudan parça işaretlemelerini ve okunması güçleşen kod yapılarını saha personelinin kullanımına sunar. Çin otomotiv sektör sayfasındaki ürün listesinde MV-ID3016PM-15M-WBN kod okuyucu modeli parça izlenebilirliği süreçlerine yönelik çözümler arasında yer alır.

HIKROBOT kod okuyucu ile silindir kapağında DPM kod okuma
Silindir kapağında DPM kod okuma. Görsel: HIKROBOT
HIKROBOT otomotiv DPM vakasındaki değerler
Kod tipleriLazer, mekanik baskı (nokta vuruş) ve mürekkep püskürtme
QR kod tanıma oranı%99,99’a kadar
Birim çözme süresi< 60 ms
AksesuarlarBeyaz, kırmızı, mavi çok renkli ışık; polarizasyon

Değerler HIKROBOT’un yayımladığı vaka ve çözüm örneklerindendir; kendi hattınız için tasarım proje bazında yapılır.

2. Gövde (BIW) ve kaynak atölyesi

Otomotiv gövde ve kaynak atölyelerinde yürütülen imalat süreçlerinde 3D kaynak besleme, otomatik montaj yönlendirme, kaynak dikişi ile noktalarının kalite ve sayı kontrolü ve sızdırmazlık yapıştırıcısı denetimleri bütünleşik olarak gerçekleştirilir. HIKROBOT’un kaynak parçası 3D besleme vakasında 2 ila 3 adet lazer galvanometre stereo kamera kullanılarak kavrama doğruluğu 0,5 mm, kamera tekrarlanabilirliği ±0,06 mm ve genel sistem doğruluğu 0,5 mm’nin altında tutulur. Yüksek yüzey yansımasına ve ortam ışığına dayanıklı çalışan bu kamera kurulumu, yüksek hassasiyetli kasa gereksinimini kaldırarak en az üç araç modelini kapsayacak esnekliği hedefler.

Gövde kaynak hatlarında görev yapan makine görmesi sistemleri, kaynak konumlandırma yönlendirmesinin yanı sıra dikiş ile nokta kalitesini ve miktarını denetleme işlevlerini üstlenir. AMTS 2025 platformunda gösterilen üç kameralı yapıştırıcı denetim sisteminde 1,3 MP endüstriyel kameralar ile RGB aydınlatma modülleri bir araya getirilerek 360 derece kör noktasız görüntüleme alanı elde edilir. Sürme işlemi esnasında saniyede 800 mm ilerleme hızında ±0,2 mm doğruluk katsayısıyla çalışan düzenek, yapıştırıcı hattının fiziksel parametrelerini analiz eder.

HIKROBOT 3D kamera ile kaynak parçası robot besleme
Kaynak parçasının 3D görüntüyle robota beslenmesi. Görsel: HIKROBOT
HIKROBOT vaka değerleri
3D kaynak besleme: kavrama doğruluğu0,5 mm
Kamera tekrarlanabilirliği±0,06 mm
Sistem doğruluğu< 0,5 mm
Üç kameralı yapıştırıcı denetimi±0,2 mm doğruluk, 800 mm/s, 360° kör noktasız

Değerler HIKROBOT’un yayımladığı vaka ve çözüm örneklerindendir; kendi hattınız için tasarım proje bazında yapılır.

3. Pres atölyesi ve sac parça yüzeyi

Pres atölyelerinde hammadde olarak giren bobin sacların ve presleme işleminden çıkan şekillendirilmiş parçaların yüzey kusur denetimleri ile üretim hattının sonunda gerçekleşen otomatik kasalama işlemleri görüntü sistemleriyle yönetilir. Robot kolu üzerine monte edilen 10GigE yüksek hassasiyetli kamera ve yüksek yoğunluklu parlak flaş ışık armatürleriyle desteklenen çevrim içi kusur algılama sistemi, parça üzerinde çok noktadan görüntü yakalar. HIKROBOT’un sunduğu bu altyapı; preslenmiş sac elemanlarda meydana gelebilecek eksik delik, çatlak, boyun verme, ezik, çizik ve kırışıklık gibi biçimsel veya yüzey kökenli kusurları üretim hızı içinde tespit eder.

Pres hattının çıkışında konumlandırılan hat sonu otomatik kasalama istasyonlarında kullanılan alan kameraları, 10’dan fazla farklı tipe sahip pres parçasının konum verilerini belirleyerek robotik dizim sürecini yönlendirir. İstasyona entegre edilen geniş görüş açılı 3D kamera donanımı; kasaların tipini, taşıyıcı içindeki parça varlığını ve zamanla kasalarda oluşabilecek fiziksel deformasyonları sürekli olarak takip eder.

4. Boya yüzeyi muayenesi

Otomotiv boya hatlarında gövde yüzey kalite denetimi için geliştirilen ve proje bazında HIKROBOT ile değerlendirilen boya kusur sistemi, faz sapması yani deflektometri ilkesini esas alarak robotik kol üzerine yerleştirilen LCD ekranlar ile kameraların şerit ve dama desenlerini yüzeye yansıtmasıyla çalışır. Farklı renk ve gövde modellerine uyum sağlayan bu mekanizma; partikül, krater, akma, çizik, iğne deliği ve kabarcık türündeki yüzey pürüzlerini %95’e varan tespit oranıyla belirleyerek bulguları sınıf ve önem seviyelerine göre gruplandırır. AMTS 2024 fuarında sergilenen uygulamada programlanabilir şerit ışık sensörü kullanılarak en küçük 0,2 mm boyutundaki yüzey hatalarının yakalandığı ve araç gövdesinin yaklaşık %100’lük alanına erişim sağlandığı ifade edilmektedir.

HIKROBOT robot üzerinde boya yüzeyi muayene sistemi
Robot üzerinde boya yüzeyi muayenesi. Görsel: HIKROBOT

5. Son montaj, motor ve şanzıman

Araç imalatının son montaj evresinde bileşenlerin boyut, şekil, varlık, yön ve konum denetimleri ile kod, model ve üretim tarihi okuma işlemleri görüntü işleme teknolojileri üzerinden yürütülür. Son montaj hatlarında motor gibi ana parçaların sınıflandırılması, şasi VIN kodlarının tanımlanması, aktarma organlarındaki conta ile aks bağlantı elemanlarının yön denetimi sağlanırken kablo demeti, renk işaretleri, ayna, jant, direksiyon ve konsol denetimleri sabit veya robotik kameralarla gerçekleştirilerek veri MES sistemine iletilir. Yaklaşık 3700 mm çalışma mesafesi ve 1494×1094 mm görüş alanına sahip olan bu montaj tutarlılık altyapısının yanı sıra VISION 2024’te sergilenen SC6000 akıllı kamera, gömülü derin öğrenme platformuyla 140’tan fazla görüntü aracı sunarken SC3000X görüntü sensörü döküm parçalarda kod ve karakter kontrolü sağlar.

Motor imalat alanında işleme konumu, şekil, boyut, zamanlama zinciri pozisyonu, piston işaret yönü, krank-biyel ve silindir kapağı karakter okuması gibi kritik proses adımları kameralarla kontrol edilir. Direksiyon dişli kutusu montajı vakasında segman varlık ile aralığı, O-ring varlığı ile rengi ve kavrama açısı 0,03 mm/piksel ölçüm hassasiyeti temelinde denetlenirken yağ karteri üzerindeki çiziklerin tespiti iki kamera ve VisionMaster yazılım platformuyla gerçekleştirilir. Elektrik motoru montaj hatlarında ise 2D kameralar, 3D lazer profil sensörleri ve 3D galvanometre stereo kameralar kullanılarak besleme, konumlama, ölçüm, hata önleme, yapıştırıcı ve kaynak öncesi yönlendirme işlemleri yürütülür.

6. Yan sanayi: konnektör, O-ring ve koltuk rayı

Otomotiv yan sanayi imalatında termal yönetim sistemlerinde O-ring yağlama, hasar ve sızdırmazlık yüzey denetimleri yapılırken ECU elektronik kontrol ünitelerinde konnektör PIN konum ölçümü, 3D PIN kusuru ve yapıştırıcı yolu denetimleri görüntüleme sistemleriyle gerçekleştirilir. Konnektör PIN vakasında görev yapan çift sensörlü tek çizgi lazer profil sensörü, Y yönündeki kör noktaları %30’dan fazla azaltarak iki ayrı kamerayı birleştiren sistem tasarımlarına kıyasla donanım maliyetini yaklaşık %20 düşürür. Termal yönetim bileşenlerindeki O-ring denetimlerinde 2D, 2.5D ve 3D görüntüleme seçenekleri sunulurken HIKROBOT’un vakasında kullanılan 3D sensör yapısında Z çözünürlüğü 1,44–2,86 μm, Z tekrarlanabilirliği ise 0,52 μm değerlerine ulaşır.

Koltuk rayı imalat hattındaki denetim vakasında 2D alan kamerası ve özel tasarlanmış aydınlatma modülü kullanılarak parça varlığı, perçin varlığı, etiket OCR okuması ve 2 mm üzerindeki yüzey kusurları incelenir. Her bir kontrol noktası için 0,5 saniyelik işlem süresi sunan bu konfigürasyon, mekanik aksamın montaj parametrelerini üretim hattının ritmine uygun şekilde doğrular.

7. Lastik ve jant

Lastik üretim ve montaj hatlarında lastik yanağı üzerindeki kabartmalı bilgilerin okunması ile boyut ölçümleri için 3D lazer profil sensörleri kullanılır. HIKROBOT’un lastik denetim vakasında yan yana konumlandırılan 5 adet DP3300-03P lazer profil sensörü 960 mm görüş genişliği oluştururken derin öğrenme tabanlı OCR algoritmaları lastik yanağındaki marka, ebat, hız sınıfı ve onay işaretlerini tanımlar. Renk değişimlerinden etkilenmeyen ve harici aydınlatma ihtiyacını ortadan kaldıran bu 3D optik yöntem; en küçük 2 mm karakter yüksekliği ile 0,3 mm çizgi genişliği ve karakter aralığına sahip metinsel ifadeleri okur.

DP3000 serisi 3D lazer profil sensörleri VISION 2024 fuarında lastik kontrolü ve boyut ölçümü için sergilenmiştir. Jant tipi tanıma vakasında ise konveyör hattı üzerinde karışık halde ilerleyen farklı jant modelleri, 5 MP çözünürlüklü kamera, geniş yüzeyli aydınlatma ve derin öğrenme sınıflandırma yazılımı aracılığıyla birbirinden ayrıştırılır. Saha iyileştirmeleriyle 200’den fazla farklı jant tipinde %99,99’un üzerinde tanıma doğruluğuna ulaşılan bu yapı, konveyör üzerindeki jant ayrıştırma süreçlerini otomatik hale getirir.

HIKROBOT 3D lazer profil sensörü ile lastik yanağında OCR
Lastik yanağında 3D profil sensörüyle karakter okuma. Görsel: HIKROBOT
HIKROBOT vaka değerleri
Lastik: 5 profil sensörü yan yana960 mm görüş genişliği
En küçük karakter2 mm yükseklik; 0,3 mm çizgi ve aralık
Jant tipi tanıma200’den fazla tip, %99,99’un üzerinde doğruluk

Değerler HIKROBOT’un yayımladığı vaka ve çözüm örneklerindendir; kendi hattınız için tasarım proje bazında yapılır.

8. EV batarya modülü ve paketi

Elektrikli araç batarya üretiminin modül ve paket montaj aşamalarında HIKROBOT; hücre 3D besleme, dış görünüş kontrolü, bant ve uç plaka ölçümü, yapıştırıcı yönlendirmesi ile denetimi, kutup başı adresleme, BSB/CCS kaynak yönlendirmesi ve kaynak sonrası denetim sistemleri sunar. HIKROBOT’un sunduğu çözümlerde BSB/CCS kaynak yönlendirme işlemi için kutup başları 20 MP mono alan kameralarıyla belirlenerek ±0,05 mm konumlama hedeflenirken kaynak sonrasında profil sensörü ve alan kamerası yan yana çalışarak eksik veya kopuk kaynak, delinme ve kayma kusurlarını tespit edip dikiş çapı ile genişliğini ölçer. Üretici firmanın hücre besleme uygulamasında 3D kamera ve RobotPilot yazılımıyla hücre başına ±1,5 mm konumlama ve kutup yönü tanıma yapılırken birim hücre için çevrim süresi 2 saniyenin altında tutulur.

Batarya modül montajında hücreler arası kapasite farklarının pakette aşırı şarj, aşırı deşarj ve aşırı akıma yol açabilmesi nedeniyle OMRON, aynı kapasiteye sahip hücrelerden paket oluşturulmasını sağlayan hücre ayıklama sistemini V680/V680S RFID donanımları ve 2D kodlar ile yapılandırır. OMRON’un teknik dokümanlarında ayrıca ikincil batarya levhalarının merdane preslerinde ek yeri algılaması için yüksek hız modunda 50 μs tepki süresine sahip E3X-ZV fiber amplifikatör sunulur ve üreticiye göre 10 mm genişlikte elektrotla 200 m/s hızla ilerleyen levhalarda dahi ek yeri algılanabilir. Batarya üretim süreçlerindeki fiziksel boyut denetimleri kapsamında ise PANASONIC, HG-S serisi ölçüm sensörleriyle lityum iyon bataryaların düzlük ölçüm uygulamalarını gerçekleştirir.

HIKROBOT kameralarla batarya modülünde kaynak yönlendirme
Batarya modülünde BSB/CCS kaynak yönlendirme. Görsel: HIKROBOT

9. 3D robot yönlendirme ve kutu toplama

Otomotiv üretim tesislerinde mil ve gövde parçalarının kasa içerisinden düzensiz şekilde toplanması sürecinde geniş görüş açısına sahip galvanometre kameralar kasa ile parçaları konumlandırır. HIKROBOT’un kasa içi parça toplama uygulamasında yaklaşık 1500 mm montaj mesafesinden alınan görüntüler RobotPilot yazılımı aracılığıyla işlenerek robot koluna doğru kavrama koordinatları iletilir ve olası çarpışmalar kontrol altına alınır. AMTS 2024 kapsamında sergilenen galvanometre çok çizgili lazer 3D kamera teknolojisi, 1 metre algılama aralığı ve en hızlı 1 saniyelik çekim süresiyle RobotPilot yazılımı üzerinden düzensiz, yığılmış ve parlak döküm parçaların robotik sistemlerle kavranmasını sağlar.

Kaynak atölyelerindeki 3D parça besleme istasyonlarında görev yapan küçük boyutlu lazer galvanometre stereo kamera sistemleri, karmaşık geometriye sahip yansıtıcı sac parçaları konumlandırır. VisionChina 2025 etkinliğinde tanıtılan bu görsel yönlendirme mimarisi, imalat hattında yüksek hassasiyetli taşıyıcı kasa kullanma zorunluluğunu kaldırarak parça besleme süreçlerine esneklik kazandırır.

Robot hücresi, kaynak hattı, montaj ve kontrol bileşenleri

Görüntü işleme çözümlerinin çevresinde konumlanan robot hücresi emniyeti, kaynak ortamına dayanıklı algılama, RFID ile model ve iş talimatı takibi, konveyör ve fikstür algılama ile ölçüm ve bilgisayar katmanı, otomotiv üretim süreçlerinde fiziksel saha ile üst kontrol sistemleri arasında veri ve güvenlik akışını kurmak amacıyla kullanılır. OMRON bu kapsamda Emniyet Bileşenleri Seçim Kılavuzu’ndaki otomotiv örneği, V680 montaj hattı, EV batarya ve otomotiv konveyör sayfalarıyla doğrudan sektörel çözümler sunarken, TELEMECANIQUE resmi bir otomotiv uygulama sayfası bulunmamakla birlikte XG RFID kataloğunda otomotiv esnek montaj hatlarını ve XX ultrasonik kataloğunda otomobil montajında ön cam varlığını açıkça anar. Diğer yandan PANASONIC HG-S sayfasında “Automotive applications” başlığı altında ölçüm çözümlerine yer verirken, ADVANTECH doğrudan otomotiv vaka çalışmaları ve özel ürün sayfaları üzerinden endüstriyel bilgisayar ve nesnelerin interneti altyapısını otomotiv sektörüne bağlar.

10. Robot hücresi emniyeti

OMRON Emniyet Bileşenleri Seçim Kılavuzu’nun otomotiv sektör örneğinde yer alan robot hücresinde, tehlikeli alanda varlık algılama amacıyla OS32C emniyet lazer tarayıcı ve zorlu ortam koşullarında alan girişini tespit etmek üzere F3SG-SR emniyet ışık perdesi birlikte kullanılır. Aynı otomotiv uygulamasında tehlikeli sahada yapılan öğretme işlemleri sırasında olası acil durumlarda sistemi durdurmak için A4EG onay tutamağı tercih edilirken, personelin tehlikeli alanda kilitli kalmasını önlemek adına yüksek kodlu D41G kilitlemeli emniyet şalteri entegre edilir. Ayrıca OMRON Makine Emniyeti Çözümleri broşüründeki otomotiv etiketli karmaşık robot hattı çiziminde A4EG üç konumlu onay tutamağı ayar ve bakım sırasında operatörü korurken, mobil platform broşüründeki otomobil simgeli robot hücresinde IP67G ve IP69K dayanıklılıklı F3SG ışık perdeleri hızlı kablolama ile kolay hizalama sunar.

OMRON G9SX broşüründe yer alan fakat doğrudan otomotive özgü olmayan genel robot hücresi örneğinde, iki ayrı hücrede çalışan işleme robotunun her bir bölgesi bağımsız emniyet ışık perdeleri vasıtasıyla denetlenir. Bu kurulumda kullanılan tek bir G9SX-GS anahtarlama ünitesi iki emniyet bölgesi arasında otomatik geçiş sağlayarak robot arka alanda çalışmasını sürdürürken operatörün sonraki üretim partisini hazırlamasına olanak tanır. Aynı genel broşür örneğinde robot erişim kapıları D40A temassız kapı şalterleri ile G9SX-NS emniyet modülü üzerinden izlenmekte olup, A kapısı açıldığında yalnızca A robotu, B kapısı açıldığında ise B robotu durdurulur ve genel acil durdurma tetiklendiğinde her iki robotun hareketi birden kesilir.

11. Kaynak hattında algılama ve koruma

OMRON, ark kaynak hatlarında kaynak çapağı saçılan zorlu çalışma şartları için tasarladığı WL-N ailesi dahilindeki WLCA2-LDS-N gibi çapak önleyici modellerle paslanmaz çelik ve özel reçine kaplama sayesinde çinko tozundan kaynaklanan duruşların önüne geçer. WL-N serisinde ayrıca 30 milyonun üzerinde mekanik kullanım ömrüne sahip WLMCA2-N gibi uzun ömürlü anahtarlama seçenekleri de mekanik takibin sürekliliğini sağlamak üzere konumlandırılır. PANASONIC tarafında ise Tip 4, PLe ve SIL3 seviyelerindeki SF4D emniyet ışık perdesi, 1 ana ve 4 alt üniteye kadar seri bağlanma imkanı sunarken, çalışma mesafesini bir miktar azaltsa da eklenen ön koruma kapağı algılama yüzeyini uçan kaynak çapaklarından muhafaza eder.

TELEMECANIQUE, kaynak uygulamaları içeren otomotiv hatları için geliştirdiği kübik ile paslanmaz silindirik indüktif sensör çözümlerinde punta kaynak makinelerindeki elektriksel gürültüye karşı gücün filtrelenmesini, kablo boyunun kısa tutulmasını ve hatların ayrılmasını kataloglarında tavsiye eder. Üreticinin kataloglarında yer alan ancak FST ürün sayfalarında yer almayan, ihtiyaç hâlinde proje bazında değerlendirilen 40 × 40 mm plastik gövdeli XS9C2A1PCM12 ile XS9C4A1PCP20 Factor 1 sensörler, 20 mm algılama mesafesi ve 250 mT altındaki manyetik alan bağışıklığı ile hem demir hem demir dışı metalleri eşit uzaklıktan algılar. Yine aynı şekilde üretici kataloğunda bulunup yine FST ürün sayfalarında yer almayan paslanmaz 303 ön yüzlü XS912RWPAM12 ile XS918RWPAM12 modelleri ile XSZPSC2 rijit koruma kapakları, çapaklı kaynak alanlarında mekanik konum denetimi yapılmasına olanak tanır.

12. Montaj hattında RFID: araç modeli, iş talimatı ve esnek montaj

OMRON V680 RFID sistemi, taşıyıcı etiketleri üzerindeki araç modeli bilgisi, iş talimatı ve proses geçmişinin otomatik okunmasını sağlayarak çok modelli karmaşık montaj hatlarında hatalı işlem riskini azaltır ve fire maliyetlerini düşürmeye yardımcı olur. Her istasyonda gerçekleştirilen işlemler etikette yer alan talimatlara uygun şekilde yürütülüp elde edilen sonuçlar tekrar etikete işlenirken, çalışan, üretim zamanı ve muayene verilerinin merkezi yönetimi üzerinden ürün izlenebilirliği kurulur. Hat dallanma noktalarına yerleştirilen RFID antenleri vasıtasıyla taşıyıcılardaki verilere dayanarak PLC üzerinden otomatik hat ayrıştırma yapılabilmekte olup, 13,56 MHz frekansında çalışan V680 serisi ISO/IEC 18000-3 ve ISO/IEC 15693 standartlarını destekler.

TELEMECANIQUE XG RFID serisi, nem, sıcaklık, mekanik şok, titreşim ve toz barındıran otomotiv esnek montaj hatlarında taşıyıcı araba, havai hat ve farklı genişlikteki konveyör hatlarında izlenebilirlik sunar. En küçüğü 40 × 40 × 15 mm boyutlarındaki entegre kontrolörlü 13,56 MHz akıllı antenler metal yüzeylerde kendi parametrelerini ortama uyarlarken, anten başına 60 mA altındaki düşük güç tüketimi ve alan genişletici aksesuarlarıyla konveyör takibini kolaylaştırır. Seride yer alan XGCS850C201 Ethernet akıllı anten modeli, Modbus/TCP ve EtherNet/IP haberleşme protokolleri üzerinden işlem başına 123 kelimeye kadar veri transferi gerçekleştirerek üst seviye kontrolörlerle veri alışverişi sağlar.

13. Montajda ultrasonik algılama: ön cam ve parça varlığı

TELEMECANIQUE XX ultrasonik sensör kataloğunda yer alan uygulama örnekleri, otomobil montaj hatlarında şeffaf ön cam varlığının tespit edilmesini, hareketli makine parçalarının konumlandırılmasını ve konveyör üzerindeki nesne akışının izlenmesini kapsar. Bu sensörler hedef nesneyi malzemesinden, yüzey renginden ve saydamlık derecesinden bağımsız olarak algılar.

Konveyör hatlarında oluşabilecek malzeme birikmesi ve ürün akışındaki aksamaların tespiti için TELEMECANIQUE kataloğunda XXS18, XXA18 ve XXB18A3 modelleri önerilmekte olup hat düzenini korumaya yardımcı olur. Algılama mesafesi 5 cm ile 8 m arasında değişen bu ultrasonik sensörler, sahip oldukları senkronizasyon özelliği sayesinde yan yana monte edildiklerinde oluşan karşılıklı sinyal karışmalarını azaltır. Ayrıca mobil ekipman entegrasyonuna uygun E2 sertifikasına sahip modeller, yüksek elektromanyetik bağışıklık seviyeleri ile zorlu saha koşullarında algılama performansını korur.

14. Konveyör, fikstür ve kızakta konum algılama

OMRON otomotiv konveyör sayfasında, montajın farklı aşamalarında kavisli, parlak veya döküm yüzeye sahip zorlu iş parçalarının konumunun doğru algılanmaması durumunda sensörün yeniden seçilmesi ya da ayarlanması gerektiği, ortam kaynaklı sensör arızasının seri üretimde uzun duruşa yol açtığı vurgulanır. OMRON E3Z fotoelektrik sensör ailesi otomotiv ve malzeme taşıma uygulamalarının gereksinimlerini karşılayacak geniş bir seçenek yelpazesi sunar.

TELEMECANIQUE genel konveyör uygulama kaynaklarında otomotivi doğrudan anmayarak genel malzeme taşıma çözümlerini detaylandırır; burada XUM ile arka plan bastırmalı varlık, XUB ile reflektörlü geçiş algılanması ve XG RFID alan genişleticilerle (XGFEC540 ve XGFEC520) okuma bölgesinin büyütülmesi açıklanır. Konveyör broşüründe yer alan M18 boyutundaki XS618B1PAM12 silindirik indüktif sensör ürünleri bir konveyörden diğerine aktaran döner tablaların konumlandırılmasında kullanılırken, CENELEC EN 50047 standardındaki nihayet şalterleri pozitif açmalı kontaklarıyla emniyet işlevlerini destekler. Ağır hizmet şartları için sağlam kafalı XCKJ serisi, tekrarlı makineler için monolitik plastik XCKN serisi ve dar alanlar için minyatür XCMD serisi nihayet şalterleri mekanik konum takibinde görev yapmaktadır.

15. Montaj ve transfer hattı emniyeti, halatlı acil durdurma

TELEMECANIQUE XCS kataloğunda tanımlanan XCSR ve XCSRC temassız RFID emniyet şalterleri, transfer hatları ile montaj hatlarındaki muhafaza kapıları açıldığında makine hareketini durdurarak operatörü yüksek kurcalama direnciyle korur. Papatya zinciri ve bağımsız modelleri bulunan, PL e Kat. 4 ve SIL 3 uyumlu bu şalterler, Sao 15 mm garanti çalışma ve Sar 35 mm bırakma mesafeleriyle kapı durumunu izler. Emniyet aksamlarında ayrıca hızlı duran ağır makinelerde anahtarlı XCSA, XCSB ve XCSC modelleri tercih edilirken, duruş süresi daha uzun olan sistemlerde emniyet kilitli XCSLF ve XCSE solenoidli şalterler kullanılır.

TELEMECANIQUE Preventa XUSL ışık perdeleri Tip 4, SIL 3 ve PL e seviyelerinde parmak, el ve vücut algılama seçenekleri sunarken, OMRON tarafında yer alan F3SG-SR emniyet ışık perdesi 20 metreye ve F3SG-PG çok ışınlı emniyet sensörü 70 metreye varan çalışma mesafeleriyle konveyör hatlarını korur. Uzun konveyör hatlarında çalışan personelin herhangi bir noktadan tehlikeli durumu iletebilmesi için tasarlanan TELEMECANIQUE Preventa XY2 halatlı acil durdurma şalterleri, metal gövde yapısı ve IP65 koruma sınıfıyla öne çıkar. Bu seride yer alan XY2CH modeli 30 metreye, 2, 3 veya 4 kontaklı XY2CE modeli ise 70 metreye kadar halat mesafesini destekleyerek görsel gerginlik göstergeleriyle hatta müdahale olanağı tanır.

16. Parça ölçümü: krank mili, şanzıman, koltuk ve döküm

PANASONIC HG-S temaslı dijital mesafe sensörü ürün sayfasında yer alan “Automotive applications” başlığı altında, krank mili boyut ölçümü, şanzıman parçası yükseklik denetimi, kaplin montaj muayenesi ile vida başı yüksekliği kontrolü temel kullanım alanları olarak gösterilir. PANASONIC, HG-S1010 ve HG-S1110 gibi 10 mm tipindeki sensör kafalarının 11 mm genişlikte ve yaklaşık 80 gram olduğunu belirtir.

PANASONIC HG-C CMOS lazer mesafe sensörü ise temassız ölçüm yeteneğiyle araç üzerindeki koltuk konumlarının uzun mesafeden algılanması ve döküm parça kapaklarının ön veya arka yüzlerinin ayırt edilmesi uygulamalarında görev yapar. HG-C gövdesi alüminyum dökümdür ve IP67 korumalıdır; HG-C1030 1/100 mm mertebesinde hassas ölçüm yapar.

17. AGV, mobil platform ve cobot hücresi

OMRON OS32C emniyet lazer tarayıcısı, karmaşık AGV uygulamalarında her biri bir emniyet ve iki uyarı alanından oluşan 70’e kadar bölge kombinasyonu sunarak sesli uyarı ve hız kontrolü işlevlerini yönetir. Cisel firmasının bir otomotiv üreticisinin elektrikli direksiyon kartı test hücresi uygulamasında, OS32C lazer tarayıcısının 270 derece geniş açılı izlemesiyle personel 3 metreye yaklaştığında sistem yavaşlamakta, 1 metre altında ise tamamen durarak iki vardiyada saatte 400 parçalık test kapasitesine ulaşılmaktadır. Mobil platform emniyetinde PANASONIC emniyet ışık perdeleri AGV gibi mobil ekipmanlarda kullanılmazken, OMRON OS32C modelinde 8 dijital girişle tüm bölge setleri seçilebilmekte ve çalışma durumu Ethernet LAN hattından izlenebilmektedir.

ADVANTECH, otonom mobil robotlar için geliştirdiği AFE-R750 AMR kontrol sisteminde 275 TOPS AI işlem gücü, AMR’ye özel 4 adet GbE portu, CAN FD, kamera, LiDAR ve IMU bağlantıları sunarak IEC 61000-6-4 ağır sanayi standartlarında altyapı sağlar. Marka ayrıca Jetson Orin Nano tabanlı MIC-AI sistemlerinde Super Mode ile 67 TOPS seviyesine çıkan yapay zekâ performansını akıllı üretim, AMR ve AGV uygulamaları için konumlar.

18. Hat içi muayene ve edge AI bilgisayarlar

Plastik yakıt deposu üreten küresel bir Tier 1 otomotiv tedarikçisi, sızdırmaz kaynak kontrollerini tahribatlı numune testleri yerine ADVANTECH vaka çalışmasında anlatılan üçüncü taraf Eigen termal muayene yazılımı ve MIC-770 gömülü endüstriyel bilgisayarı ile hat içi denetim mimarisine taşımıştır. Termal kamera görüntüleri ile kaynak makinesinin proses verilerini alan MIC-770 cihazı, bulutta eğitilen yapay zekâ modelini yerelde çalıştırarak ağ bağlantısı kopsa dahi Kuzey Amerika’daki 20 farklı makinede kalite kontrolünü sürdürür. Intel 12., 13. ve 14. nesil Core i işlemcileri destekleyen MIC-770 V3 gibi endüstriyel bilgisayarların kullanıldığı bu sistem sayesinde bazı hatlarda tahribatlı test ihtiyacı azalmış veya tamamen kalkmıştır.

Otomotiv pasif bileşenleri üreten bir başka tesiste ise ADVANTECH vaka detaylarında belirtilen üçüncü taraf Spingence AINavi yazılımı, ekran kartlı fansız MIC-770 veya MIC-730 sistemleri üzerinde dakikada binlerce parçayı analiz etmektedir. Mevcut altı yüzlü AOI kontrol makinelerine TCP ve HTTP protokolleri üzerinden entegre edilen bu yapay zekâ altyapısı, hat süreçlerini değiştirmeden görüntü verilerini işleyerek kalite denetim gücünü artırır. Uygulanan bu çözüm sonrasında daha önce her muayene makinesi için 3 operatör gerekirken, 3 ayrı makineyi tek bir operatörün yönetebildiği bir çalışma düzenine geçilmiştir.

19. Kestirimci bakım, OEE ve araç içi sistemler

ADVANTECH LoRaWAN SSS dokümanına göre büyük bir otomotiv üreticisi, montaj hatlarındaki ekipmanlara yüzlerce titreşim ile sıcaklık sensörü yerleştirip Semtech SX1302 yonga setli WISE-6610 ağ geçitlerine bağlayarak plansız duruşları ilk yıl %37 azaltmıştır. Elektromanyetik girişimlerin ve metal yapıların yoğun olduğu fabrika ortamında kablosuz ağ güvenilir bir haberleşme sağlarken, otomotiv yaprak yay üreticisi THACO INDUSTRIES tesisinde kurulan ADVANTECH IoT sensör ve edge bilişim altyapısı otomasyon oranını %25’ten %82’ye çıkarmıştır; gerçek zamanlı OEE panosu hem kontrol odasından hem iş istasyonundan izlenir ve kestirimci bakım uyarısı verir. IT/OT entegrasyonu sonrasında üretim miktarı 6.000 tondan 9.000 tona yükselirken, süreç adımları 13 kademeden 10 kademeye indirilerek verimlilik artışı elde edilmiştir.

Araç içi yapay zekâ ve sistem seviyesinde kestirimci bakım uygulamaları için ADVANTECH, MIC-711-ON sistemini filo yönetimi, sürücü izleme ve arıza öngörülü araç teşhisi işlevlerini yürütmek üzere konumlandırır. Ağır saha koşullarına uygun TREK-50N araç içi bilgisayarı ise E-Mark ve ISO 7637-2 sertifikaları, IP67 koruma sınıfı, −20 ile 70 °C çalışma sıcaklığı ve 4 kanal GMSL2 veya PoE kamera girişleriyle araç içi veri toplamayı destekler.

Hangi ihtiyaçta hangi ürün?

İhtiyaçÜrün grubu
DPM kod okuma, parça izlenebilirliğiHIKROBOT ID5000, ID3000, IDH el tipi
Kaynak ve pres parçası, montaj muayenesiHIKROBOT CH / CS kameralar, SC3000, SC5000X / SC6000
3D ölçüm, lastik OCR, yapıştırıcı ve PINHIKROBOT DP 3D lazer profil sensörleri
Robot yönlendirme ve kutu toplamaHIKROBOT RoboScan Ultra, RoboScan
Robot hücresi emniyetiOMRON OS32C, F3SG-SR, A4EG, D41G, G9SX
Kaynak çapağı ortamında konum ve korumaOMRON WL-N, PANASONIC SF4D (ön koruma kapağıyla)
Araç modeli, iş talimatı, hücre eşleştirme (RFID)OMRON V680 / V680S, TELEMECANIQUE OsiSense XG
Ön cam ve parça varlığı, konveyör sıkışmasıTELEMECANIQUE XXS18 / XXA18
Konveyör, fikstür ve kızakta konumOMRON E3Z, TELEMECANIQUE XUM / XS / XCKJ
Montaj ve transfer hattı kapısı, halatlı acil durdurmaTELEMECANIQUE XCSRC, XUSL4, XY2CE
Krank mili, şanzıman ve batarya düzlüğü ölçümüPANASONIC HG-S, HG-C
AGV ve cobot hücresi emniyeti, AMR kontrolüOMRON OS32C, ADVANTECH AFE-R750
Hat içi AI muayene, kestirimci bakım, araç içiADVANTECH MIC-770 V3, WISE-6610, TREK-50N

Kaynak: HIKROBOT otomotiv sektör sayfaları (EN ve CN), vaka çalışmaları ve haberleri; OMRON Emniyet Bileşenleri Seçim Kılavuzu, ürün sayfaları ve broşürleri; PANASONIC ürün sayfaları; TELEMECANIQUE ürün sayfaları, katalogları ve veri sayfaları; ADVANTECH vaka çalışmaları ve ürün sayfaları. Görseller HIKROBOT’a aittir. Uygulama değerleri üretici örnekleridir; seçim ve doğrulama proje bazında yapılır.

Uygulamanızı anlatın, birlikte tasarlayalım

Parça ve kod tipini, istasyonu (kaynak, pres, boya, montaj, test), çevrim süresini, muayene kriterlerini ve emniyet gereksinimlerini paylaşın; kod okuyucu, kamera, 3D sensör, emniyet, RFID ve kontrol bileşenlerini birlikte seçelim. FST Teknoloji, bu sektördeki projelerde HIKROBOT donanımlarıyla anahtar teslim görüntü işleme ve sistem entegrasyonu çözümleri sunar.

Uygulamanızı anlatın, birlikte tasarlayalım Tüm sektörler